Wat is diabetische retinopathie?

Diabetische retinopathie is de naam voor beschadiging van het netvlies (retina), door suikerziekte. (diabetes mellitus). Het netvlies is de binnenste, lichtgevoelige, laag van de oogbol (zie Figuur 1)
Door suikerziekte kunnen de haarvaten van het netvlies beschadigd worden. Deze kleine bloedvaten kunnen gaan lekken en afgesloten worden waardoor er eiwitten en vetten in het netvlies neerslaan en het netvlies te weinig zuurstof krijgt. Hierdoor kunnen er kluwen van nieuwe bloedvaten gaan groeien.
De ernst van de schade wisselt sterk en is ondermeer afhankelijk van het type diabetes, de duur van de ziekte, de leeftijd, de instelling van de suiker en de bloeddruk. Zwangerschap bij een diabetes patiënte kan de schade doen versnellen.
Het gezichtsvermogen kan nog goed zijn terwijl er toch al afwijkingen van het netvlies aanwezig kunnen zijn.

Indeling diabetische retinopathie

Niet-proliferatieve diabetische retinopathie
Niet-proliferatief wil zeggen dat er geen nieuw gevormde bloedvaten zijn. Wel zijn de haarvaten beschadigd, waardoor er lekkage optreedt en deze kleine bloedvaten dicht kunnen gaan zitten (zie Figuur 2).

Proliferatieve diabetische retinopathie
Bij het proliferatieve stadium worden er naast bovengenoemde afwijkingen ook nieuwe bloedvaten (neovascularisaties) gevormd. Deze bloedvaten ontstaan als het netvlies te weinig zuurstof krijgt. Deze nieuwgevormde bloedvaten echter lekken zelf sterk en kunnen leiden tot bloedingen in de glasvochtruimte.

Macula oedeem
Door lekkage van de vaatwand van de haarvaten rond de het centrum van het netvlies (macula) treedt er vochtophoping op (oedeem). Macula oedeem is lastig te behandelen en de belangrijkste oorzaak voor slechtziendheid bij diabetes patiënten.

Oogheelkundig onderzoek

Bij het oogheelkundige onderzoek van een patiënt met diabetes zal de oogarts met bijzondere aandacht het netvlies onderzoeken. Meestal gebeurt dit nadat druppels zijn toegediend om de pupil te verwijden. Indien nodig worden er foto’s gemaakt van het netvlies met kleurstof inspuiting (fluorescentie angiografie). Hiermee worden gebieden van slechte bloedvoorziening en/of lekkende bloedvaten duidelijk en vergelijkbaar in kaart gebracht.
Om macula oedeem vast te leggen kan ook een OCT scan gemaakt worden. Met een OCT scan worden de diepere lagen van het netvlies in beeld gebracht. De OCT maakt met behulp van een lichtbundel een afbeelding van een dwarsdoorsnede van het netvlies.

Volgende

Figuur 1. Het netvlies vormt de binnenbekleding van het achterste gedeelte van de oogbol. Bij suikerziekte (diabetes mellitus) kunnen de haarvaten van het netvlies afwijkingen gaan vertonen.



Figuur 2. Lekkage van eiwitten en vetten uit de vaten van het netvlies. Deze stoffen slaan neer (exsudaten); de gele neerslagen liggen vaak in een kring om de plaats van de lekkage.